Tekstblog: een onafhankelijk, online platform voor tekst- en communicatieprofessionals

 

Door: van Universiteit van Amsterdam. Op Posted on 11 juni, 2013by

images Het Algemeen Dagblad constateerde vorig jaar dat werkgevers hun personeel via sociale media volgen, wat vaak leidt tot juridische conflicten of zelfs ontslag. (AD 7 mei 2012). Met de opkomst van nieuwe sociale-netwerksites als Facebook en Twitter ontstaan dus ook nieuwe problemen en omgangsvormen in het zakelijk leven. Is het wellicht tijd voor een lesje zakelijke en digitale etiquette?

Het digitale zelfportret

We hebben het misschien niet altijd door, maar een profiel op bijvoorbeeld Facebook is een kritisch samengesteld zelfportret. De Amerikaanse schrijfster Christine Rosen signaleerde dit al in 2007 in haar artikel ‘Virtual friendship and the new narcissism’. (Rosen: 2007) ‘Liet de vermogende klasse zich vroeger portretteren als symbool voor rijkdom en onsterfelijkheid, tegenwoordig zijn onze zelfportretten digitaal, opgetekend uit pixels in plaats van verf.’ Wie zijn mijn vrienden, wat zijn mijn hobby’s en wat ‘vind-ik-leuk’?  Het is allemaal te vinden op onze Facebook, Twitter- of LinkedInprofielen en zichtbaar voor je werkgever en collega’s.

Een persoonlijk doch professioneel Facebook profiel

In tegenstelling tot Twitter of LinkedIn heeft Facebook een informeler en persoonlijk karakter. Toch komt het in de praktijk veel voor dat ook collega’s elkaar als vriend op Facebook hebben. Het is dus belangrijk een balans te vinden tussen wat leuk is om  online te delen met vrienden, maar tevens ook gepast is in de professionele sfeer. Houd rekening met wie wat kan lezen, en draai de kwestie eens om: wat zou jij (niet) van een collega of werkgever willen zien? De volgende vier stappen zorgen voor een persoonlijk en toch professioneel ogend Facebookprofiel:

1. De vriendenlijst: wees kritisch

Het is niet nodig al je collega’s in je persoonlijke leven en Facebookprofiel te betrekken. Is het van toegevoegde waarde dat een collega van een andere afdeling kan zien wat je afgelopen vrijdagavond hebt gedaan? In een kleiner bedrijf is het waarschijnlijk lastiger vriendschapsverzoeken te omzeilen. Je kan het verzoek in zijn geheel negeren en hopen dat het probleem hiermee verdwijnt, óf een streep strekken bij collega’s en duidelijk maken dat je privé van zaken gescheiden wilt houden. Het openen van een LinkedInprofiel biedt hier in uitkomst. It’s not personal, it’s business.

2. Maak gebruik van de privacy-instellingen

Als je echt niet onder vriendschapsverzoeken van collega’s of werkgevers uit kan, is het slim om je profiel aan te passen. Met de ontwikkeling van sociale media worden namelijk ook de privacy-instellingen van je profiel steeds geavanceerder. Per foto(album) of post krijgen we tegenwoordig de mogelijkheid in te stellen wie het wel of niet mag zien: iedereen, alleen (vrienden van) vrienden, familie of slechts één specifiek persoon.

3. De grote schoonmaak

Ga eens in de zoveel maanden met de figuurlijke bezem door je profiel. Verwijder onzinnige reclame, spam, berichten,  foto’s en zogenaamde ‘vrienden’. Breng alles op orde, en vervang je oude profielfoto door een recente. Je hoeft hier niet elke dag of wekelijks mee bezig te zijn, maar het updaten van je profiel, net zoals een cv, is verstandig.

4. Check je spelling

Het gebruik van interpunctie en correcte spelling wil op sociale media nog wel eens achterblijven. Ook het verkeerd gebruiken van metaforen staat onprofessioneel, en simpelweg wat dom. Vaak zeggen deze taal- en stijlfouten onbedoeld meer over de schrijver dan de boodschap zelf.

De digitale sollicitatie

Niet alleen met het oog op je huidige maar ook een eventuele nieuwe baan is het van belang deze vier stappen in overweging te nemen. In een onderzoek gepubliceerd door de Universiteit van Dayton bleek dat veertig procent van de werkgevers een Facebookprofiel als onderdeel van de selectieprocedure zag. De meerderheid van hen gaf tevens aan dat een Facebookprofiel meermalen de doorslaggevende factor was geweest om een persoon niet aan te nemen. (Rosen: 2007)

Eerder regel dan uitzondering

Het desbetreffende onderzoek uit het artikel stamt uit 2006, zeven jaar geleden. Gezien het feit dat het aantal gebruikers van Facebook van twaalf miljoen in 2006 naar meer dan een miljard in 2013 is gestegen (zie newsroom.fb.com/timeline), is het zeer waarschijnlijk te noemen dat het onderzoeken van sociale media eerder regel dan uitzondering is geworden in een sollicitatieprocedure. Maar wees niet bang: een (potentiële) werkgever verwacht geen zakelijk opgesteld, onpersoonlijk profiel zonder foto’s. De sleutel is echter een profiel samen te stellen dat deels privé en waarheidgetrouw is, maar ook representatief blijft.

Twitter

De opkomst van Twitter heeft een nieuwe impuls aan de openbare discussie gegeven. Voor het eerst kunnen we hier aan deelnemen buiten de gevestigde massamedia om, en aandacht vragen of ongenoegen uiten over bepaalde zaken. Je stem laten horen of een krachtig artikel of betoog schrijven binnen je vakgebied kan zakelijk in goede aarde vallen en je positie versterken. Maar niet alleen Facebook-berichten maar ook tweets worden door meer mensen dan alleen je ‘volgers’ opgepikt. De toen 22-jarige Connor Riley ondervond dit. Zij verloor haar nieuwe baan voor ze überhaupt gestart was dankzij onderstaande tweet.

“Cisco just offered me a job! Now I have to weigh the utility of a fatty paycheck against the daily commute to San Jose and hating the work.” 

In Nederland kostte het Cornald Maas zijn baan bij de TROS nadat hij zich negatief had uitgelaten over zangeres Sieneke. De TROS vond de inhoud ‘volstrekt onacceptabel, gelet op de aard van de samenwerking’.

“Grappige exportprodukten heeft Nederland: Sieneke, Joran vd Sloot, de PVV.”

Doelgericht twitteren

Wees dus ook op Twitter altijd alert en ga er bij voorbaat van uit dat iedereen je berichten kan lezen. Daarnaast moet het doel van je bericht duidelijk zijn: ben je activist, burgerjournalist of moderator? Wil je een platform bieden om te discussiëren of de bestaande media aanvullen? (Aalberts, Kreijveld: 2011) Wees selectief in wat je plaatst als je schrijft over je eigen vakgebied en wees kritisch. Puur publiceren om het publiceren is nutteloos. Schrijf alleen als je denkt iets toe te voegen. Als er op Twitter honderden tweets van gelijke strekking voorbij komen, moet je je afvragen of jouw korte reactie nog relevant is of dat je overkomt als één uit een dozijn.

De digitale revolutie

De mens heeft zich op zakelijk gebied altijd moeten aanpassen aan de technologische mogelijkheden. Zoals een e-mail tegenwoordig volstaat moest men vroeger van heinde en verre reizen om tot een handdruk en schriftelijk akkoord te komen. Sinds de industriële revolutie is het ons makkelijker gemaakt. We evolueerden van typemachine naar telegram en de fax, van computer naar smartphone en tablet. Dit uiteraard met de nodige ongemakken zoals ‘digibetisme’, de muisarm, en alsof het nog niet ingewikkeld genoeg was: online gedragscodes.

Sociale media in de toekomst

De sociale media zijn klein begonnen; als tijdverdrijf, vermaak en als middel om met vrienden van vroeger in contact te komen. De plaats die deze middelen anno 2013 innemen, is niet meer te negeren. Het is een onderdeel geworden van ons dagelijkse sociale leven en een even groot communicatiemiddel als de telefoon geworden. Toch is er een omslag merkbaar. Gebruikers worden zich bewust van de kwetsbaarheid op het internet en de hoeveelheid persoonlijke informatie die makkelijk te verkrijgen is. Met de toenemende vraag naar privacy in een medium dat zo een prominente plek in ons dagelijks leven heeft veroverd, zal ook de vraag naar beleefd, zakelijk of gepast gedrag toenemen.

Meer lezen?

Aalberts, C., M. Kreijveld. ‘Veel gekwetter, weinig wol: de inzet van sociale media door overheid, politiek en burgers. Den Haag: Sdu uitgevers, 2011

Rosen, C.  ‘Virtual friendship and the new narcissism.’ Uit: Bauerlein, M. ‘The digital divide. Arguments for and against Facebook, Google, Texting, and the Age of Social Networking.’ New York: Penguin Group, 2011

Cheong P.H., J. N. Martin, L. P. Macfayden. ‘New media and interucultural communication: identity, community, and politics.’ New York: Peter Lang, 2012

Reacties

Er is één reactie over “Hoe heurt het als werknemer op sociale media?”

  1. Eus says: | 24/06/2013 om 07:13

    Een leesbaar artikel dat, gezien de inhoud, ons ook met regelmaat van een update zou moeten voorzien.

Schrijf een reactie

Op deze pagina kunnen geen comments worden geplaatst.