Tekstblog: een onafhankelijk, online platform voor tekst- en communicatieprofessionals

 

Door: van Sabel Communicatie. Op Posted on 22 januari, 2013by

SchrijfhulpDe talloze teksten die een organisatie maakt, zijn meestal geschreven door verschillende medewerkers. Elk met een eigen pen. De ene medewerker schrijft op een joviale toon en zegt ‘jij’ tegen elke lezer, terwijl de ander heel wollige teksten produceert en de lezer volledig negeert. Het gevolg is dat je organisatie op papier verschillende communicatiestijlen heeft. Wil je daar verandering in brengen, dan kun je kiezen voor 2 hulpmiddelen: een schrijfwijzer en een teksthuisstijl. Wat is het verschil? En welke kun je het beste kiezen? 

Schrijfwijzer: zet schrijfafspraken op papierGroene Boekje

De eenvoudigste schrijfhulp is een schrijfwijzer. Bij Sabel Communicatie bedoelen we hiermee een document waarin je op de eerste plaats afspreekt hoe je organisatie omgaat met bepaalde spellingkwesties. Gaan jullie standaard voor een tussen-s in woorden als ‘samenwerkingsverband’ of laat je die juist weg? En wanneer schrijf je woorden los, vast of krijgen ze een streepje? Dus kies je voor ‘24-uursservice’ of ‘24 uursservice’? Veel onduidelijkheid kun je wegnemen door af te spreken of je als organisatie de regels van het Groene Boekje volgt of dat die van het Witte Boekje de standaard worden. Dat geldt overigens niet voor overheidsorganisaties en onderwijsinstellingen, die vastzitten aan de groene spelling. Maar zelfs als je hebt gekozen voor wit of groen blijven er taalkundige kwesties over die vragen om harde keuzes. Gebruik je ‘u hebt’ of ‘u heeft’? En zet je voor getallen een euro-teken of schrijf je ‘euro’ altijd voluit? Ook die keuzes neem je op in een schrijfwijzer. Ook kun je lijsten toevoegen met de juiste spelling van bepaalde functie- of productnamen.

Knopen doorhakken

De spellingsvoorkeuren van je organisatie kun je het beste vastleggen in een eigen document. Zo hoeven medewerkers niet bij elke schrijfopdracht zelf het Groene of het Witte Boekje door te ploegen om een antwoord te vinden op hun taalvragen. Je maakt een selectie van kwesties die ze in hun dagelijks werk veel tegenkomen en hakt daarover een knoop door. Natuurlijk duiken er altijd uitzonderingen of heel specifieke vragen op. Dat voorkom je niet. Maak dus duidelijk of medewerkers dan de groene of de witte spellingsregels moeten volgen. Om gezoek en getier te voorkomen kun je een team van spellingspecialisten samenstellen waar collega’s terecht kunnen met specifieke vragen die ze niet in de schrijfwijzer kunnen vinden.

MegafoonTeksthuisstijl: de stem van je organisatie op papier

Een schrijfhulp van een heel andere orde is de teksthuisstijl. In dit document besteed je geen aandacht aan spellingsafspraken, maar beschrijf je hoe je organisatie klinkt op papier. Het is namelijk niet alleen belangrijk welk verhaal je organisatie vertelt, maar ook hoe je het vertelt. Net als een logo of fotografie bepaalt taalgebruik hoe mensen over je merk denken. Daarom is een herkenbare en eenduidige schrijfstijl belangrijk. Hoe die schrijfstijl er voor jouw organisatie uitziet leg je vast in een teksthuisstijl. Daarmee  helpt deze schrijfhulp je organisatie consistent schrijven met een herkenbare stem die past bij de organisatie.

Hoe maak je een teksthuisstijl?

Een teksthuisstijl is een praktisch document gebaseerd op de identiteit, kernwaarden en communicatiestrategie van je organisatie. Je wilt immers dat het karakter van je organisatie doorklinkt in je teksten. Grofweg doorloop je 3 stappen om dat doel te bereiken: je formuleert de identiteit en legt die vast in kernwaarden. Vervolgens vertaal je die kernwaarden naar een schrijfstijl. Heeft je organisatie bijvoorbeeld ‘daadkracht’ als kernwaarde, dan past daar een actieve en krachtige schrijfstijl bij. Daarna geef je schijftips die helpen deze stijl te laten doorklinken in teksten en verankert je die in je organisatie. Eventueel kun je de stem nog specificeren voor verschillende afdelingen of teams als dat nodig is. Dat kan handig zijn als ze elk totaal uiteenlopende doelgroepen bedienen. Uiteindelijk is een teksthuisstijl maatwerk, dus voor elke organisatie ziet het traject er net iets anders uit.

Kiezen voor schrijfwijzer of teksthuisstijl?

Een schrijfwijzer en teksthuisstijl worden vaak verward. Vorige week nog las ik een interessant artikel van Dolf Weverink , waarin hij het heeft over een teksthuisstijl, maar eigenlijk een schrijfwijzer bedoelt. De 2 schrijfhulpen kunnen prima naast elkaar bestaan. Dat raad ik organisaties zelfs aan. Meestal maak ik de schrijfwijzer een bijlage van een teksthuisstijl, samen met onder meer schrijftips voor webteksten. De teksthuisstijl helpt medewerkers de juiste invalshoek en schrijfstijl kiezen en de schrijfwijzer ondersteunt bij de finishing touch. Fysiek kan je organisatie de schrijfwijzer en teksthuisstijl bundelen, maar ze hebben dus elk een eigen rol in het schrijfproces.

Verder lezen

Schrijfwijzers

Teksthuisstijl

Meer weten over een teksthuisstijl, hoe je die maakt en wat het oplevert? Lees het drieluik dat ik afgelopen jaar met collega’s scheef:

Reacties

Geen reacties over “Schrijfhulp kiezen: schrijfwijzer of teksthuisstijl?”

Schrijf een reactie

Op deze pagina kunnen geen comments worden geplaatst.